Դդումը համարվում է ամենաօգտակար և բազմակողմանի սննդամթերքներից մեկը, որը կարելի է օգտագործել ինչպես աղցաններում, այնպես էլ ապուրների, խյուսերի և նույնիսկ դեսերտների մեջ։ Բժիշկներն ասում են՝ հատկապես օգտակար է այն մարդկանց համար, ովքեր ցանկանում են պահպանել առողջությունը, ուժեղացնել իմունային համակարգը և կանխել քրոնիկ հիվանդությունները։
Դդմի ծագումն ու կառուցվածքը
Դդումը պատկանում է դդմազգիների ընտանիքին (Cucurbitaceae) և ծագում ունի Հյուսիսային Ամերիկայից։ Այն ամենից հաճախ օգտագործվում է աշնանը՝ Հելոուինի և Շնորհակալության տոնի ժամանակ։ Թեև դդումը տեխնիկապես մրգերի շարքին է դասվում, որովհետև ունի սերմեր, սննդային արժեքով այն ավելի շատ նման է բանջարեղենի։
Դդմի սննդային արժեքը
Մեկ բաժակ (245 գրամ) եփված դդումը պարունակում է ընդամենը 49 կալորիա, սակայն հարուստ է արժեքավոր նյութերով՝
- Ճարպ՝ 0.2 գ
- Սպիտակուց՝ 2 գ
- Ածխաջրեր՝ 12 գ
- Մանրաթելեր՝ 3 գ
- Վիտամին A՝ օրական պահանջի 78%
- Վիտամին C՝ 13%
- Կալիում՝ 12%
- Պղինձ՝ 25%
- Մանգան՝ 9%
- Ռիբոֆլավին (B2)՝ 15%
- Վիտամին E՝ 13%
- Երկաթ՝ 8%
Դդումը 94% ջուր է, ուստի այն միաժամանակ հագեցնող և ցածր կալորիականությամբ է։ Այն նաև հարուստ է բետա-կարոտինով՝ նյութ, որը օրգանիզմում վերածվում է վիտամին A-ի։
Դդմի օգտակար հատկությունները
1. Պարունակում է շատ հակաօքսիդանտներ
Դդումը հարուստ է ալֆա-կարոտինով, բետա-կարոտինով և բետա-կրիպտոքսանտինով, որոնք չեզոքացնում են ազատ ռադիկալները և պաշտպանում բջիջները օքսիդատիվ վնասներից։ Սա նվազեցնում է սրտանոթային հիվանդությունների և քաղցկեղի վտանգը։
2. Ուժեղացնում է իմունային համակարգը
Դդմում առկա բետա-կարոտինը օրգանիզմում վերածվում է վիտամին A-ի, որը կարևոր դեր ունի վարակների դեմ պայքարում։ Բացի այդ, վիտամին C-ն նպաստում է սպիտակ արյան բջիջների արտադրությանը և վերքերի արագ ապաքինմանը։
3. Օգնում է տեսողությանը
Դդումը շատ լավ աղբյուր է վիտամին A-ի համար, որի պակասը կարող է առաջացնել կուրություն։ Դդմի բետա-կարոտինը և վիտամին E-ն պաշտպանում են աչքերի բջիջները ազատ ռադիկալներից, նվազեցնելով կատարակտի առաջացման ռիսկը։
4. Օգնում է քաշի նվազեցմանը
Դդումը համարվում է սննդային խտությամբ հարուստ, բայց կալորիականությամբ ցածր մթերք։ Այն պարունակում է մեծ քանակությամբ ջուր և մանրաթելեր, որոնք երկար ժամանակ պահպանում են հագեցվածության զգացումը՝ օգնելով նվազեցնել ընդհանուր կալորիականությունը։
5. Նվազեցնում է քաղցկեղի ռիսկը
Գիտական հետազոտությունները ցույց են տվել, որ բետա-կարոտինի և ալֆա-կարոտինի բարձր օգտագործումը նվազեցնում է ստամոքսի և այլ օրգանների քաղցկեղի հավանականությունը։
6. Աջակցում է սրտի առողջությանը
Դդումը հարուստ է կալիումով, վիտամին C-ով և մանրաթելերով, որոնք նպաստում են արյան ճնշման կայունացմանը և «վատ» խոլեստերինի օքսիդացման կանխարգելմանը։ Այդ ամենը միասին պաշտպանում են սրտանոթային համակարգը։
7. Պաշտպանում է մաշկը
Դդմում առկա բետա-կարոտինը, վիտամին A-ն և վիտամին C-ն նպաստում են կոլագենի արտադրությանը՝ մաշկը դարձնելով առաձգական ու պաշտպանված արևի վնասակար ճառագայթներից։
Ինչպես օգտագործել դդումը
Դդումը կարելի է ուտել եփած, թխած կամ խյուսի ձևով։ Այն հրաշալի համադրվում է ապուրների, թխվածքների, դեսերտների և աղցանների հետ։ Դդմի սերմերն էլ սննդարար են՝ հարուստ մագնեզիումով և ցինկով։
Եթե ամբողջ դդում կտրելը դժվար է, կարելի է գնել արդեն մաքրված կտորներ կամ պահածոյացված տարբերակ՝ առանց ավելացված շաքարի։
Դդումից կարելի է պատրաստել՝
- Թխված դդում աղով և պղպեղով,
- Դդմի ապուր կաթով կամ սերուցքով,
- Դդմի բլիթներ կամ խյուսեր։
Եզրակացություն
Դդումը ոչ միայն համեղ է, այլև հզոր բնական «դեղամիջոց»՝ հարուստ վիտամիններով, հակաօքսիդանտներով և բջջաթաղանթով։ Դրա կանոնավոր օգտագործումը կարող է աջակցել սրտի, մաշկի, տեսողության և իմունային համակարգի առողջությանը՝ միաժամանակ օգնելով պահպանել նուրբ կազմվածք և ընդհանուր բարեկեցություն։ 💛🎃
